Gekomen met spullen, met wijsheid vertrokken
Vrijdag 7 mei
Over de weg teruggaan naar Apoera is een heel aparte ervaring. Het is niet te vergelijken met de reis per boot of vliegtuig. De reis door het binnenland is echt bijzonder. In de 8 uur dat we onderweg zijn, zie ik Paramaribo achter ons verdwijnen en zodra we na een uur rijden voorbij de luchthaven Zanderij rechtsaf slaan, besef ik dat we de bewoonde wereld nu echt gaan verlaten. Urenlang zien we het groen van de jungle links en rechts naast ons en voor ons is niets dan rood bauxietstof op de weg te zien.
De plassen regenwater op de weg verbergen gevaarlijk diepe kuilen en ik ben blij dat onze chauffeur deze weg op z’n duimpje kent. Voor mijn gevoel kon na een paar uur rijden Apoera na iedere bocht opdoemen. Na elke rivier die we overstaken, dacht ik dat we er inmiddels al wel moesten zijn.
Ruim 8 uur na vertrek uit Paramaribo, uiteraard een Surinaams half uurtje later dan afgesproken, een overstekende jaguar, bosschildpad en een niet nader te benoemen soort wasbeer én een flink aantal regenbuien verder rijden we dan toch Apoera binnen. Het is alsof de tijd heeft stilgestaan en ik nauwelijks ben weggeweest.
Het weerzien na 8 maanden met de mensen die ik hier heb leren kennen is oprecht warm. Al heb ik sommige van hen al sinds augustus 2009 niet meer gesproken. Spontaan word ik meegenomen om iedereen gedag te zeggen en uiteraard kan ik niet gaan zonder meegegeten te hebben.
Met een tas vol cadeau gekregen bananen, lemmetjes (limoentjes) en pepers kom ik laat in de avond weer terug bij het huisje van de familie Boldewijn, waar ik logeer. Moe van de lange reis en blij dat ik iedereen in goede of betere gezondheid getroffen heb val ik in slaap om de volgende ochtend om half 8 door m’n tijdelijke buurjongen Léon (bijna 6 jaar) gewekt te worden.
Zaterdag 8 mei
Klop, klop…..klop, klop. Volgens mijn horloge is het té vroeg om op te staan maar volgens Léon is het tijd om samen een boekje te lezen.
Kinderboeken zijn hier schaars en de kleine stapel die ik heb meegenomen vanuit Nederland vindt hij dan ook reuze interessant. Het is grappig om te merken dat het even duurt voordat hij doorheeft dat wat ik vertel het verhaal bij de plaatjes is.
Samen met zijn vriendje Gordon, 8 jaar, hangt hij bijna letterlijk aan mijn lippen. Het doet me denken aan hoe de kinderen in de groep waaraan ik in Nederland les geef geboeid luisteren en kijken als ik hen voorlees. En ik besef hoe belangrijk het moderniseren van de schoolbibliotheek is.
De meeste kinderen hebben net als deze jongens thuis geen boeken en hun leesinteresse zal dan ook op school aangewakkerd moeten worden.
Zondag 9 mei
Een zondag in Apoera betekent voor mij allereerst flink uitslapen na een erg gezellige “feestavond” in Andy’s bar. Op zaterdag hoor je hier vanaf het einde van de middag de bigi poku’s (populaire Surinaamse muziek) al uit enorme boxen klinken en ruik je de BBQ al van ver.
De jongens en mannen hangen rond de BBQ-kraam en de meisjes en vrouwen zitten her en der op bankjes met elkaar te kletsen. In de loop van de avond is de hele club mensen op en om de dansvloer te vinden. Ik ben door Jameel en zijn zus Salima, beiden afkomstig uit Guyana (voormalig Brits Guyana) meegevraagd vanavond en ik word door hen continue aan Jan en alleman voorgesteld.
Jameel is met zijn vrouw Dana en zijn 2 zussen zo’n 7 jaar geleden naar Apoera gekomen. Zoals vele Guyanesen op zoek naar een beter leven. Het is voor mij moeilijk voor te stellen hoe hun leven in Guyana geweest moet zijn nu ik hun leven in Suriname enigszins ken.
Na een ontbijtje van een paar door ‘tante’ Charlotte gebakken pannenkoeken ( het brood schijnt op te zijn ,want de bakker is voor een week naar de stad gegaan…) met een kopje oploskoffie erbij, verplaats ik mijzelf met boek en sapje naar de hangmat.
Voorbijgangers groeten vriendelijk en een enkeling komen even zitten om een praatje te maken. We spreken over de komende verkiezingen, over de toekomst van Apoera en de geschiedenis van Guyana. Dit soort spontane gesprekjes maken dat ik meer ga begrijpen van Apoera en de verschillende inwonersgroepen hier. Door al hun verhalen kan ik me een beeld vormen van wat mensen hier bezighoudt en waardoor hun leven beïnvloed wordt .
Maandag 10 mei
Vandaag heb ik afgesproken om in de ochtend de vanuit Nederland meegenomen spullen naar de school te brengen en uit te delen. Judith Moor, het hoofd van de school, praat me bij over het wel en wee van de school. Kinderen die van school gaan omdat hun ouders tijdelijk werk in een andere plaats hebben gevonden, een jongen die 2 maanden voor z’n eindtoets heeft besloten dat hij niet meer naar school wil, het vinden van bedrijven in de regio die zo af en toe een uitstapje van de kinderen willen sponsoren.
Later deze ochtend komt de voorzitter van het Ouder Comité waarmee we een samenwerking hebben langs, mevrouw Sin a Nan. Zij verteld hoe veel leden van de O.C. nu vooral bezig zijn met de komende verkiezingen en hoe ze zich inzet om iedereen op schema te houden. We nemen ons voor om met regelmaat telefonisch of per fax via school contact te hebben en elkaar op de hoogte te houden. Terwijl we nog wat verder praten vertelt ze mij over de onlangs gehouden workshop voor vrouwen. Georganiseerd door UNIFEM en een andere Surinaamse organisatie had de workshop de bewustwording van de rechten van de vrouw als thema. Zij legt me uit dat veel inheemse vrouwen nog steeds beperkt worden door hun echtgenoten. Zij ziet daar langzaam verandering in komen en hoopt dat er door bijeenkomsten als deze een mentaliteitsverandering in de gemeenschap kan gaan plaatsvinden.
Dinsdag 11 mei
Aangezien er nog steeds geen brood in het hele dorp te krijgen schijnt te zijn, trakteer ik mezelf vandaag op eigenhandig gebakken pannenkoeken. Mijn beperkte keukengerei is er de oorzaak van dat mijn pannenkoeken een wat pittige bijsmaak hebben. Ik moet ze namelijk op de roti-bakplaat bakken. De peper brandt op mijn lippen en een tweede bak koffie is vandaag dan ook niet nodig om goed wakker te worden.
Als ik op de fiets zit ga ik in mijn hoofd het rijtje af van dingen die ik me heb voorgenomen te doen tijdnes mijn verblijf hier. Ik besef me dat er nog één belangrijk ding te regelen is; het vinden van een lokale contactpersoon als drijvende kracht terplekke. Nu heb ik in de afgelopen dagen al aardig wat mensen gesproken en zou ik één van hen wellicht kunnen inschakelen als lokale contactpersoon. Ik besluit om er gedurende de dag nog eens verder over na te denken.
Van Judith Moor begrijp ik dat de voorzitter van de O.C. deze middag om 5 uur bij mij “thuis” samen wil komen voor overleg. Per sms heeft zij alle leden verzocht om aanwezig te zijnen ik ben benieuwd wie er zullen komen. Tegen 5en druppelt de helft van de O.C. leden “binnen” (uiteraard zitten we buiten) en raken we onder het genot van koele drankjes en chips met elkaar aan de praat.
We spreken over de financiële situatie van de O.C. en het oprichten van een officiële stichting. Dat laatste blijkt een hobbel in de voortgang te zijn en de behoefte aan informatie over het beheren van stichting is groot. We wisselen ideeën uit om de inkomsten van de O.C. te kunnen uitbreien. Tegen de tijd dat de koelbox leeg isen de chips opgegeten komen we met elkaar tot de conclusie dat dit voor de O.C.leden maar ook voor mijzelf heel motiverend is geweest. We maken meer concrete afspraken en en zeggen toe elkaar regelmatige op de hoogte te houden.
Inmiddels is de zon aan ’t ondergaan en ik bednek me dit ik wellicht in het afgelopen uur mijn lokale contactpersoon gevonden heb: mevrouw Sin a Nan. Haar betrokkenheid , motivatie en ook haar openheid en inzet geven mij sterk het idee dat zij de spreekwoordelijke kar hier wel zou kunnen trekken.
Soms is het niet nodig om de dingen hardop te benoemen en mensen in persoon aan te wijzen. In dit geval heeft de persoon in kwestie zichzelf onbewust naar voren gebracht en pakt als vanzelfsprekend de rol op.
Mijn lijstje met belangrijke zaken die ik hier wilde afhandelen is afgestreept en dus kan ik vanavond beginnen met het inpakken van mijn rugzak voor de lange terugreis morgen. Om 8 uur morgenochtend staat de taxibus te toeteren aan het erf….